Zestawienie do PIT-38/Poradniki
Sprzedaż akcji pod koniec grudnia — do którego roku w PIT-38
Przychód ze sprzedaży akcji powstaje wtedy, gdy akcje przechodzą na kupującego — w dniu rozliczenia transakcji, a nie w dniu zlecenia. Przez większość roku to bez znaczenia. W ostatnich dniach grudnia przesuwa sprzedaż do następnego roku podatkowego, razem z jej kosztami.
Przychód powstaje z przeniesieniem własności
Broszura Ministerstwa Finansów do PIT-38 mówi wprost: przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia na nabywcę ich własności. Akcje notowane na giełdzie są zdematerializowane — przechodzą na kupującego z chwilą zapisania ich na jego rachunku papierów wartościowych. To właśnie dzień rozliczenia transakcji.
Ile trwa rozliczenie
- GPW — dwa dni robocze po dniu transakcji,
- giełdy w USA — jeden dzień roboczy (od 28 maja 2024 r.; wcześniej dwa),
- większość giełd europejskich — dwa dni robocze.
Liczą się dni rozliczeniowe, nie kalendarzowe. Weekendy i święta ich nie zawierają, a na GPW rozliczeń nie ma też w Sylwestra — dlatego koniec grudnia przesuwa daty bardziej, niż wynikałoby z samego liczenia dni.
Przykład: sprzedaż 29 grudnia 2025 r.
Sprzedaż akcji na GPW w poniedziałek 29 grudnia 2025 r.:
- Dzień transakcji
- pon. 29.12.2025
- Pierwszy dzień rozliczeniowy
- wt. 30.12.2025
- 31 grudnia — bez rozliczeń, 1 stycznia — święto
- —
- Drugi dzień rozliczeniowy
- pt. 02.01.2026
- Rok podatkowy przychodu
- 2026
Ta sama sprzedaż na giełdzie w USA rozliczyłaby się 30 grudnia i należałaby jeszcze do 2025 r. Dokładny ostatni dzień, w którym sprzedaż rozliczy się w danym roku, zależy od rynku i kalendarza świąt — brokerzy podają go zwykle w komunikatach przed końcem roku.
Koniec 2026 r.
- GPW — sprzedaż do poniedziałku 28.12.2026 rozlicza się 30.12 i należy do 2026 r. Sprzedaż od wtorku 29.12 rozlicza się 4.01.2027 (24.12 i 31.12 bez rozliczeń, 1.01 święto).
- USA — sprzedaż do środy 30.12.2026 rozlicza się 31.12 i należy do 2026 r. Sprzedaż z 31.12 rozlicza się 4.01.2027.
Daty liczone według kalendarzy świąt na dziś. Ostateczne terminy brokerzy podają w grudniowych komunikatach.
Kurs NBP z dnia przed rozliczeniem
Skoro przychód powstaje w dniu rozliczenia, z tego samego dnia liczy się kurs: średni kurs NBP z ostatniego dnia roboczego przed dniem rozliczenia. Sprzedaż w USA 31.12.2025, rozliczona 2.01.2026, to przychód w 2026 r. po kursie z 31.12.2025 (1 stycznia nie ma tabeli NBP). Tak samo przy zakupie: kurs z ostatniego dnia roboczego przed jego rozliczeniem.
Koszty idą za przychodem
Koszt nabycia sprzedanych akcji i prowizje rozlicza się w tym samym roku co przychód z tej sprzedaży. Jeśli sprzedaż z końca grudnia należy do kolejnego roku, to razem ze wszystkimi swoimi kosztami — nie da się wziąć przychodu do jednego roku, a kosztów do drugiego.
PIT-8C liczy rok tak samo
Polski dom maklerski wykazuje sprzedaż w PIT-8C za rok, w którym się rozliczyła. Sprzedaży z ostatnich dni grudnia nie ma więc w PIT-8C za ten rok — będzie w PIT-8C za kolejny. Gdy własne wyliczenie różni się od PIT-8C dokładnie o sprzedaż z końca grudnia, to zwykle właśnie to. Więcej o porównywaniu z PIT-8C: PIT-8C a PIT-38.
Zestawienie w Portfelni przypisuje sprzedaż do roku według dnia rozliczenia i przy sprzedaży z końca grudnia pokazuje datę rozliczenia.